heijmerikx.nl

Information

This article was written on 15 nov 2008, and is filled under Emsland.

Current post is tagged

Kristalnacht herdenkingen in Duitsland.

9 november 2008, herdenken velen in Duitsland dat het 70 jaar geleden is, dat in Nazi Duitsland in de nacht van 9 op 10 november 1938 de joodse synagogen in brand gestoken zijn, en waarbij tientallen Joden om het leven kwamen.

Volgens de officiële kanalen, kwamen 91 mensen om, en werden 267 synagogen en gemeenschapshuizen vernietigd, en ca. 7.500 winkels en kleine bedrijfjes werden vernietigd of op zijn minst zwaar beschadigd. Van ontelbare joodse huizen, werden minstens in die nacht de ramen ingegooid, van die ingegooide ramen komt ook de uitdrukking kristalnacht.

En dat alles in het donker van de nacht, zonder dat daar vaak een gezicht herkenbaar was. Daadwerkelijk kwamen in die nacht minstens 1.300 joden om het leven, en werden ongeveer de helft van de 2.800 synagogen of gebedsruimten vernield, niet enkel in Duitsland, maar ook in Oostenrijk welk land zich had aangesloten bij Duitsland.

Ook Joodse kerkhoven werden systematisch vernield, zerken omgegooid en kapotgeslagen, van sommige kerkhoven was niets meer over dan kleine brokstukken sten afkomstig van totaal vernielde zerken. Deze progrom was een uitbarsting van woede door de Nazi’s bewerkstelligd onder leiding van Goebbels.

Goebbels hield een rede op een bijeenkomst van leiders van de NSDAP in München, aanleiding was de moord op een Duitse diplomaat Ernst Eduard vom Rath in Parijs door een gevluchte Jood van 17 jaar Herschel Grynszpan, die in een brief las hoe zijn gedeporteerde familie onder erbarmelijke omstandigheden moest leven in het niemandsland tussen Duitsland en Polen.

Hij ontstak in grote woede, en zag kans om de secretaris van de Duitse ambassade in Parijs te vermoorden.

Voor Goebbels was deze gebeurtenis een kans om bij Hitler weer in een goed blaadje te komen, hij had veel goodwil verloren door een liefdesaffaire met de Tsjechische actrice Lida Barova, wat uitgroeide tot een publiek schandaal.

Goebbels vond dat niet enkel Herschel schuld had aan de dood van de diplomaat, maar het hele Joodse volk en riep op tot vernietiging.

Leiders van de SA gaven telefonisch hun opdrachten door aan hun afdelingen, om tot vernietiging over te gaan. Nu vierden vele afdelingen de herdenking van de Bierkellerputsch, velen waren dronken en voelden wel wat voor een verzetje tegen de joden.

In de dagen erna werden minstens 30.000 joden opgepakt en in concentratiekampen opgeborgen, ze kwamen wel weer vrij, maar moesten beloven Duitsland te verlaten, vaak met achterlating van heel hun bezit, 1 klein koffertje was vaak alles wat zij mee mochten nemen.

In heel Duitsland komt men nu ieder jaar bij elkaar, om de slachtoffers te herdenken, op plaatsen waar vaak de synagogen gestaan hebben, of op plaatsen welke voor de toenmalige Joodse gemeenschap iets te betekenen had.

Herdenken, niet alleen door mensen die de oorlog hebben meegemaakt, maar ook door jongeren, die of de namen voorlezen, of die in een zangkoor de herdenking opluisterden, maar ook door middel van speciale lessen op de scholen, om de jeugd de geschiedenis bij te brengen, hoe zwart die ook is.

Gelukkig komt het besef steeds meer dat die geschiedenis inktzwart was, en gelukkig gaat men het niet uit de weg, of is het weggestopt, maar blijft men waarschuwen voor de verschrikkingen.

In Lathen, waar wij wonen was ook zo’n herdenking, en de enig overlevende joodse vrouw uit Lathen Mevr. Erna de Vries was daarbij aanwezig, samen met ca. 250 andere inwoners.

Voor het monument ter nagedachtenis, en waar 31 namen van de Joodse slachtoffers uit Lathen in gebeiteld staan.

In Emsland waren vele herdenkingen, waar even zovele mensen die hebben bijgewoond.

Zoals gezegd in Lathen, maar ook in Rhede, Papenburg, Haren, Haselünne, Freren, Lingen, Sandbergen, Meppen en Sögel.

Ook in Nederland zijn herdenkingen zijn voor de Joodse slachtoffers van de Kristalnacht.

In 1992 vond een 1e herdenking plaats bij het stadhuis van Amsterdam, georganiseerd door een aantal jongerenorganisaties. De jaren daarna worden ook herdenkingen georganiseerd en gecoördineerd door de stichting Nederland bekent kleur in een aantal andere plaatsen, waaronder Breda, Tilburg, Leiden, het voormalig kamp Westerbork, kamp Amersfoort, 12 plaatsen in totaal.

Maar Nederland zou Nederland niet zijn, als er geen rel zou ontstaan. Zo ontstond er een conflict omdat een der sprekers Israel opriep de VN resoluties uit te voeren, en was er commotie omdat de herdenking van 2007 samenviel met de Sabbath. Maar zo massaal als in Duitsland, nou nee, terwijl ook Nederland met zijn 180.000 naar Duitsland afgevoerde Joden, percentagegewijs verreweg het grootste aantal in Europa, daar eigenlijk best stil bij mag staan.

9 november overigens is in Duitsland een bijzondere datum in zijn geschiedenis, een datum waar noodlot en vreugde soms samengaan. Was het in de avond van 9 november 1918 dat vanuit een venster van het gebouw van de Rijksdag de Republiek Duitsland werd omgeroepen door de Sociaal Democraat Philipp Scheidemann met de woorden, de keizer (Wilhelm II, hij verkreeg asiel in Nederland) heeft afgedaan, hij en zijn vrienden zijn verdwenen. 2 dagen later was ook WO I voorbij. Friedrich Ebert werd de 1e rijkspresident van de zogenaamde Weimar Republiek, maar die Republiek kreeg en had het zwaar zo tussen beide oorlogen in. De Nationaal Socialisten lagen allang op de loer, om de macht proberen over te nemen.

9 november 1923, een crisisjaar voor de Weimar Republiek, en Hitler de propagandaredenaar van de Nationaal Socialistische Arbeiders Partij Duitsland (NSDAP) zag zijn kans schoon na de dramatische inflatie en een steeds luidere roep om verandering.

Hij proclameerde de Weimar regering als afgezet, en benoemde generaal Ludendorff als belangrijkste persoon in een overgangsregering, en ging in de ochtend van 9 november 1923 aan kop bij de mars op München.

Bij de Münchener Feldherrnhalle komt het tot gevechten, en als die gestopt zijn, blijken 14 opstandelingen en 3 politieagenten omgekomen te zijn. Hitler verkrijgt in een proces gevangenisstraf, en heeft in zijn luxe gevangenis in Landsberg, alle tijd om zijn

“Mein Kampf” te schrijven, wat daarvan uiteindelijk de gevolgen zijn is alom bekend.

9 november 1938 een terreurgolf of progrom over Duitsland en Oostenrijk. Deze nacht van 9 op 10 november, was na vele jaren van pesterijen, discriminatie en onderdrukking het begin van de massavernietiging van de Joden en andere bevolkingsgroepen zoals zigeuners en homoseksuelen. Miljoenen waren daar het slachtoffer van.

9 november 1989, in de avond geeft Politbüromitglied van de DDR Günter Schabowski een historische persconferentie. Hij haalt een brief uit zijn tas, en leest daaruit voor: Privéreizen naar het buitenland kunnen zonder voorwaarden, reisdoel, familiebezoek of welke reden dan ook, aangevraagd worden, en toestemming zal op korte termijn medegedeeld worden. Op een vraag van een der journalisten, wanneer de regeling van kracht gaat worden, krijgt die als antwoord, direct. Dat antwoord was voor de Oost Berlijners het startteken voor meer vrijheid, en de bestorming van de gehate Berlijnse muur en grensovergangen was een feit, hamers en andere beschikbare gereedschappen werden op de muur losgelaten, en zelfs blote handen deden mee, het was een der Duitsland mooiste nachten.

Colofoon:

Emsland Kurier

Sonntags Report

Anton Heijmerikx Lathen

Geef een reactie